Cách tính cung mệnh: công thức, ví dụ và bốn chỗ hay tính sai
Cung mệnh (còn gọi là cung phi hoặc quái số) là con số từ 1 đến 9 gán cho mỗi người theo năm sinh và giới tính. Nó là đầu vào bắt buộc của Bát trạch — không có nó thì không xem được hướng.
Công thức
Cách phổ biến nhất dùng năm sinh âm lịch.
Bước 1 — Cộng dồn các chữ số của năm sinh
Cộng đến khi còn một chữ số.
Ví dụ năm 1990: 1 + 9 + 9 + 0 = 19 → 1 + 9 = 10 → 1 + 0 = 1.
Bước 2 — Áp công thức theo giới tính
| Giới tính | Sinh trước năm 2000 | Sinh từ năm 2000 |
|---|---|---|
| Nam | 10 − tổng | 9 − tổng |
| Nữ | tổng + 5 | tổng + 6 |
Nếu kết quả lớn hơn 9 thì cộng dồn tiếp về một chữ số.
Bước 3 — Quy đổi số ra quái
| Số | Quái | Hành | Nhóm |
|---|---|---|---|
| 1 | Khảm | Thuỷ | Đông tứ |
| 2 | Khôn | Thổ | Tây tứ |
| 3 | Chấn | Mộc | Đông tứ |
| 4 | Tốn | Mộc | Đông tứ |
| 5 | → nam đổi thành 2 (Khôn), nữ đổi thành 8 (Cấn) | Thổ | Tây tứ |
| 6 | Càn | Kim | Tây tứ |
| 7 | Đoài | Kim | Tây tứ |
| 8 | Cấn | Thổ | Tây tứ |
| 9 | Ly | Hoả | Đông tứ |
Số 5 không có quái riêng vì nó ứng với trung cung. Đây là quy ước, không phải ngoại lệ tuỳ tiện.
Ví dụ đầy đủ
Nam sinh 1990
Tổng = 1. Nam, trước 2000 → 10 − 1 = 9 → quái Ly, hành Hoả, Đông tứ mệnh.
Nữ sinh 1990
Tổng = 1. Nữ, trước 2000 → 1 + 5 = 6 → quái Càn, hành Kim, Tây tứ mệnh.
Nam sinh 2005
2 + 0 + 0 + 5 = 7. Nam, từ 2000 → 9 − 7 = 2 → quái Khôn, hành Thổ, Tây tứ mệnh.
Nữ sinh 1985
1 + 9 + 8 + 5 = 23 → 2 + 3 = 5. Nữ, trước 2000 → 5 + 5 = 10 → 1 + 0 = 1 → quái Khảm, hành Thuỷ, Đông tứ mệnh.
Đông tứ và Tây tứ
Tám quái chia thành hai nhóm, và đây là kết luận thực dụng nhất của cả bài:
- Đông tứ mệnh: Khảm (1), Chấn (3), Tốn (4), Ly (9) — hợp bốn hướng Bắc, Đông, Đông Nam, Nam.
- Tây tứ mệnh: Khôn (2), Càn (6), Đoài (7), Cấn (8) — hợp bốn hướng Tây Nam, Tây Bắc, Tây, Đông Bắc.
Mẹo nhớ: Đông tứ gồm ba hành Mộc–Hoả–Thuỷ (tương sinh liên hoàn), Tây tứ gồm Kim–Thổ (Thổ sinh Kim).
🔴 Bốn chỗ hay tính sai
1. Dùng năm dương lịch thay vì âm lịch
Đây là lỗi phổ biến nhất và làm sai hẳn kết quả. Người sinh tháng 1 hoặc đầu tháng 2 dương lịch rất có thể vẫn thuộc năm âm lịch trước đó.
Ví dụ: người sinh ngày 20/01/1990 dương lịch thực ra vẫn thuộc năm Kỷ Tỵ 1989 âm lịch, vì Tết Canh Ngọ 1990 rơi vào 27/01/1990. Tính theo 1990 là sai một cung.
Nếu bạn sinh trong khoảng từ 21/01 đến 20/02, hãy tra ngày âm lịch cụ thể trước khi tính.
2. Quên đổi mốc năm 2000
Công thức khác nhau trước và từ năm 2000. Dùng nhầm công thức là lệch một số.
3. Không xử lý số 5
Số 5 không có quái. Nam đổi thành 2 (Khôn), nữ đổi thành 8 (Cấn). Bỏ qua bước này là bí ở bảng quy đổi.
4. Quên cộng dồn lần cuối
Nếu bước 2 cho kết quả 10 hoặc lớn hơn, phải cộng dồn về một chữ số. Ví dụ nữ 1985 ra 10, phải rút thành 1.
Cung mệnh dùng để làm gì
Sau khi có cung mệnh, bạn dùng nó để:
- Xác định bốn hướng tốt và bốn hướng xấu theo Bát trạch.
- Chọn hướng cửa chính, hướng bàn làm việc, hướng đầu giường.
- Chọn màu sắc theo hành của quái.
Đó là nội dung bài tiếp theo về Bát trạch.
Một lưu ý
Cung mệnh là một quy ước tính toán trong hệ thống phong thuỷ, không phải một thuộc tính đo được của con người. Nó hữu ích như một khung nhất quán để bố trí không gian — và như mọi hệ thống quy ước, giá trị của nó nằm ở tính nhất quán chứ không ở khả năng tiên đoán.